Skip to content

cymraeg

Trwsio

Helo ‘na. Fel ma Captain Awkward yn ddweud: dwi’n casau postiau sy’n dechre efo ‘sori bo fi ddim wedi postio am sbel’ ond sori bo fi ddim wedi postio am sbel, a helo.

Dwi wedi bod yn gwella ar ol triniaeth reit ddifrifol sy wedi fy ngadael yn slepjan llwyr, yn nofio ar leilo o dabledi lladd-poen o un apwyntiad ysbyty i’r llall. Ma mwy o bobol wedi rhoi eu dwylo yn fy ngheg yn y mis diwetha na liciwn i gyfadde, a pharhau fydd hynny am ryw chwe mis arall, tan fod esgyrn fy ngên wedi asio’n iawn, a’r nerfau brau wedi ail-dyfu yn fy ngwefus.

Yn y cyfamser, dwi wedi cael lot o amser i orffen prosiectau yn ara bach; i feddwl am beth liciwn i ei wneud pan fydda i wedi gwella; ac i sgrifennu rhywfaint yn y boreuau. Dw i ddim wedi diflasu eto, a mae’n bleser gwneud camau bychain ymlaen.

#camaubychainymlaen: Mae’r thema’n gweithio rywfaint yn well rwan – fe alli di adael nodyn os hoffet ti, a lincio at bostiau penodol. Yn sgil hynny, mae rhai bits o’r thema wedi ôl-ddad-gymreigio. Ymddiheuriadau. Mi ail-ail-gymreigiai nhw pan fydda i’n teimlo’n ddewr.

[o’r archif] Crefft o’r dechre 1 – cadw-mi-nodwydd

IMG_0745-1024x768

[o’r archif] Un peth sy’n fy nghadw rhag dysgu go iawn o arbrofi gyda tecstiliau ydi’r brwgaitsh yn fy mag pwytho. Mae popeth yn teimlo fel ‘damwain hapus’, yn enwedig am fy mod byth a beunydd yn darganfod hen fotymau neu sgrapiau bach diddorol. Anfantais yw’r ffaith nad oes fyth nodwydd neu fotwm addas a normal pan dwi’u hangen nhw.

Yn ysbryd home ec, felly, y peth cyntaf i’w wneud wrth ail-drefnu’r bag oedd pwytho cadw-mi-nodwydd, i osgoi pigiadau annisgwyl tra’n chwilota am rywbeth arall. Aw! Mi geisiaf roi cynllun bras ar-lein o sut i wneud un pan gaf fi sleifio i ddefnyddio peiriant sganio mam fy nghariad.

Mae dysgu i ddefnyddio illustrator ar y rhestr, dwi’n addo. Er gwybodaeth, mae’r rhan fwyaf o’r deunyddiau dwi’n eu defnyddio wedi dod o siop lenni. Mae’n wastad werth gofyn os oes darnau/stoc ganddyn nhw tu cefn i’r cownter. Cefais dros 4 metr o gotwm trwm tro diwethaf, ar yr amod fy mod yn rhoi dwy bunt yn y bocs Marie Curie wrth y til. Chware teg! Gwersi amlycaf?

  • #1 Mesur deirgwaith, torri unwaith.
  • #2 Dwi angen sialc teiliwr, dydy Sharpie ddim yn gwneud yr un job.

[o’r archif] crefft o’r dechre 3 – bobins a gybins

Casyn gybins, pwyth cwiltio
Casyn gybins, pwyth cwiltio

Er fy mod wedi bod yn ymarfer cwiltio ers rhai misoedd, fyddwn i ddim yn honni fy mod i’n arbenigwraig o bell ffordd. Dwi’n ceisio cofio be dwi ‘di’i ddysgu’n barod, brith gofion dysgu gan fy Nain, a cheisio dysgu o’r camgymeriadau dwi di’u gwneud yn barod ar y daith fach ‘ma. Dwi’n llawchwith, felly bydd diagramau llyfrau felarfer yn anodd iawn i’w defnyddio, ac ar ol diwrnod yn ceisio eu dilyn, fydd gen i grafanc gwraig ty* a bysedd amrwd.

Ceisiais ddefnyddio rhai pwythau cwiltio i wneud waled i ddal gubbins. Does dim syniad da fi sut i drefnu’r holl fotymau ‘ma sydd ‘da fi, bydd raid i fagiau darganfyddiadau archaeolegol wneud am y tro.

Beth ddysgais i?

  • #1 (slight return) Mesur, mesur, mesur
  • #2 Sut i neud bobbins.
Llwyth o fobins
Llwyth o fobins

[o’r archif] crefft o’r dechre 2: pincws

IMG_0746-768x1024

Reit, nawr bod gen i rywle i gadw fy nodwyddau pan fyddan nhw’n cysgu, mae angen lle iddyn nhw orffwys pan fyddan nhw’n gweithio. Defnyddiais gotwm trwm a stwffin hen glustog 79p o Ikea i wneud clustog fach. Mae’r rhai Ikea yn mynd yn ddi-raen mor glou, dwi’n tueddu i’w dad-adeiladu a chadw’r cotwm ar gyfer seiliau cwilt, a chadw’r stwffin darniog i wneud teganau a phethau bach eraill.

Roedd y glustog fach yn edrych braidd yn ddiflas, felly ceisiais ymarfer cwpwl o bwythau allai fod yn ddefnyddiol yn y dyfodol. Canlyniad: tylluan-bincws.

Datganiad: dwi’n hollol rybish am bwytho botymau, ond dwi’n gwella. Unrhywbeth defnyddiol arall wedi’i ddysgu?

  • • Penderfyna ar dy addurn cyn rhoi’r peth at ei gilydd, mi fydd yn lot haws i’w bwytho bryd hynny.

Hanes Ysgytwol

Bore ‘ma ges i’r fraint o gael trafod fy hoff bwnc ar y radio – hanes ‘mawr’ a’i effaith ar bobl gyffredin (a rhai pobl anghyffredin hefyd).

Gofynwyd i fi ddewis 5 digwyddiad ‘ysgytwol’ ar gyfer rhaglen Caryl a Dafydd ar Radio Cymru. Anodd oedd dewis croestoriad na fyddai’n gadael gwrandawyr yn wylo yn eu miwsli ond mi lwyddais, dwi’n credu.

Cewch wrando arno am wythnos isod, gwibiwch i 0:40 i glywed yr eitem.
Hanes Ysgytwol – sioe Caryl a Dafydd.

#tocyndiwrnod 1 – castell bewpyr

Dim ond wythnos ar ôl imi symud o fod yn Dudurwraig broffesiynol i’r byd dehongli digidol, dwi wedi bod allan yn chwilio am un o adeiladau canoloesol hyfryta Bro Morgannwg – Castell Bewpyr – i gael ffics bach o dreftadaeth analog.

2014-01-25-06.32.15-1-1024x576-1

Ar ôl sawl ymgais, dyma ni’n dod o hyd ohono ar yr hewl i Sant Hilari, ble buom ni yn y Bush yn byta pasteiod, achos be sy’n gweud ‘rhamant hir dymor’ gystal â phastai mewn tafarn efo enw doniol?

2014-01-25-06.12.10-1

Mi drodd y tywydd yn glou iawn. Disgynnodd cwmwl melynlwyd a hogle glaw ar ei ôl. Fe’m bradychwyd o fewn cwpwl o eiliadau gan ymbarél ‘Geraint Lloyd’, oedd raid ifi ei wisgo fel pabell wrth gerdded y llwybr tarw draw at y castell a’r gwynt yn cydio. Stopiodd fy nghariad ar y ffordd i archwilio dafad farw a fe gollais i fy het a gorfod rhedeg ar ei hôl. Eto, #rhamanthirdymor.

2014-01-25-06.32.06-1-1024x576

Roedd hi’n piso bwrw erbyn hyn a roedd teimlad o ias ofnadwy arnai, yn rhannol oherwydd y tywydd ond hefyd am fod y lle yn eithriadol o anghynnes. Dwi’n ymweld â llawer o lefydd fel hyn a dwi yn gyfforddus iawn fel arfer; yn rhyfeddu, yn dychmygu, ac yn ddiolchgar bo nhw dal i sefyll. Ond aeth popeth bach yn Hinterland. Ysbrydion Normaniaid, falle. Hanes pensaernïaeth yw fy nghefndir i felly ro’n i’n falch o gael mochel ymysg gwaith saer maen mor gain, yn dyddio o’r 1300au i’r 1600au, a darllen sgraffito cenedlaethau yn y maen Bath cerfiedig. Dwi ar ganol sgrifennu papur ar ddymchwel adeiladau ar gyfer rhwydwaith ExArc a roedd gweld yr holl haenau, marciau, y mwsogl a’r mwd yn sbardun pellach i’r dychymyg. Mae beth sy’n digwydd i adeilad wedi iddo ‘ddarfod’ yn rhan ‘run mor hanfodol o’i stori: y lleddf, y llon, y llaid a’r hollol, hollol sili.

IMG_20140125_154823-1024x1024

Santes Dwynwen hapus ichi gyd. Diolch i Geraint Lloyd am yr ymbarél shodi a diolch i @caws_llyffantam y llunie a’i chwmpeini. Xx

Addunedu

2014-01-02-12.04.21-2-1024x682

Mae 2014 yn mynd i fod yn llawn o brosiectau brodio, felly dyma ddechrau ystwytho fy mysedd efo adduned. Neu, oleia, parhad o adduned. Mae casau dy gorff yn ffurf arbennig o hunan-artaith, a’r adeg yma o’r flwyddyn gwna sawl un elw mawr yn ei annog. Mae wastad yn werth cofio, er enghraifft, fod y cwmni sydd yn cynhyrchu Slim Fast -Unilever- hefyd yn berchennog ar Ben + Jerry’s.

Dwi’n dyheu i fod yn fwy iachus, a dwi’n aros yn eiddgar -ers chwe mlynedd, nawr- am lawdriniaeth fydd yn cyfrannu at hynny. Ond dwi ddim wastad di bod yn gyfforddus iawn yn fy siwt o groen, bloneg a stwff. Dwi’n ddiolchgar, felly, am flogie fel rhai Lindy West, Kate Harding a nifer o dymblrs ardderchog ar y pwnc a elwid ‘fat acceptance’. Mae’n derm braidd yn AA-aidd, ond tu hwnt iddo mae na lwyth o sgwennu a thrafodaeth dda.

Mae hynny wedi rhoi cyfle ifi ddod yn llawer mwy diolchgar am fy nghorff abl, tew, prydferth. Fe gariodd fi trwy 2013 – blwyddyn shiti os y buodd un erioed – a dwi’n addunedu i’w pharchu drwy 2014.

Delfryda yn y niwl

Tra bo fi’n aros am alwad gan y meddyg man a man ifi aros fan hyn am eiliad. Ar ôl tridie mewn bandej artisanaidd* dwi wedi penderfynu dechre ar waith paratoi at 2014, o leia yr hyn y galla i ei gyflawni ar fy nhîn. Mae gen i gannoedd o faneri i’w gwneud, yn ogystal â threfnu lle i’w harddangos yn ystod Gwyl Fai’r Menywod yn Llundain.

Mae’r cardiau côf i fyny’r grisiau ond ma Siân wedi blogio rywfaint amdanynt fanhyn: sianlilemakes. Byddi’n gweld tipyn mwy arnynt yn ystod y misoedd nesa – yn y cyfamser ma gen i gasgliad bach yn tyfu o faneri diddorol ar pinterest.

Cyn i 2014 ddechre go iawn, mae gen i un swydd bwysig i’w gwneud, sef clirio lle yn Sain Ffagan. Dwi’n gadael, ar ôl saith mlynedd o ddysgu, hyfforddi, gwisgo bonets ac ymweliadau achlysurol â’r lladd-dy lleol. Mae’n drist meddwl na fydda i’n cael y fraint o weithio efo’r tymhorau, na manteisio ar gynhaea blasus y gerddi (diolch i asparaguspea), ond yn rhyddhad na fydda i byth yn gorfod gwisgo corset bren fyth eto.

*artisanaidd, mob doctorish, digon da

Craftivists Caerdydd – Diwrnod o Godi Arian a Ioga

Mae wedi bod yn benwythnos o weu a chrosio, a gwych oedd gweld iogis o bob siâp yn dod draw i’n stondin i siarad a gwneud heddiw. Ges i gyfle i gwrdda amrywiaeth eang iawn o bobol, anarchwragedd, bwdyddion, ymgyrchwyr HAES*, ac yn arbennig rhai o gynrychiolwyr cymuned Ffilipinaidd Caerdydd.

Esboniodd Henry, sydd wedi bod yn byw yng Nghaerdydd ers saith mlynedd, fod y gymuned wedi ymrwymo i helpu pentrefi pysgota bychain dros nifer o flynyddoedd – nid am eu bod wedi eu dinistrio, ond am fod eu bywoliaeth a’u ffynhonell fwyd o dan fygythiad. Roedd yn beiriannwr a phensaer yn y Ffilipinau, a buom yn trafod pebyll, isadeiledd a hecsaiwrts am sbel. Sdwff gici. ‘Gyda digon o ddiferion, galli lenwi bwced’, meddai, am ein pwytho araf, a’r ceiniogau yn ein pot rhoddion.

Roedd hi’n gynnar, a bu pobol yn hael iawn – mae dros 7000£ wedi’i godi gan y stondiwyr a’r iogis, hyd yn hyn. Galli gyfrannu at yr apêl fan hyn: justgiving. (Ymddiheuriadau am y diffyg lluniau, dwi’n trio sortio ffôn fenthyg).

* Healthy at Any Size. Ardderchog!